Innoveren voor meer en beter werk
In Vlaanderen is tweederde van de inwoners actief op de arbeidsmarkt. Dat is een laag cijfer, zeker in het licht van de te verwachten vergrijzing. De overheid zoekt naar innovatieve oplossingen om werkzoekenden sneller te (re)activeren en de vraag naar arbeid te stimuleren.
De arbeidsdeelname in Vlaanderen is structureel laag (66,5 %), in het bijzonder voor de 55-plussers (34,3 %, ruim beneden de Lissabon-norm van 50 %), de personen met een arbeidshandicap (42 %) en de allochtonen (43,8 %). Bovendien groeit de werkloosheid: in de periode 2009-2010 komen er naar verwachting 100.000 werkzoekenden bij. Anderzijds raken tal van vacatures moeilijk ingevuld op de Vlaamse arbeidsmarkt, een paradoxale situatie in crisistijden.
Uitdagingen
Oplossingen liggen niet zomaar voor de hand, want de arbeidsmarkt wordt steeds complexer:
- De werkmobiliteit neemt toe - Mensen veranderen vaker van werk, zowel gedwongen als vrijwillig. Werknemers zijn dus vaker op zoek naar passend werk, werkgevers zijn vaker op zoek naar geschikt personeel.
- Meer loopbaanonderbrekingen – Mensen lassen om diverse redenen vaker een loopbaanpauze in. Als ze nadien het werk niet volledig (kunnen) hervatten, daalt de arbeidsbeschikbaarheid structureel.
- Rentabiliteit versus werkgelegenheid – Als de economie weer aantrekt, moet de werkgelegenheid mee in de lift zitten. Maar dat mag nooit haaks staan op de economische rentabiliteit.
- Socio-ecologische meerwaarden – Bedrijven worden steeds meer aangesproken op hun maatschappelijke en ecologische meerwaarden. Ook dat vraagt om innovatieve ondernemingsmodellen.
Innovatieve oplossingen : vraag en aanbod beter op elkaar afstemmen
De paradox van het grote aantal niet-ingevulde vacatures en het toenemend aantal werkzoekenden betekent dat vraag en aanbod beter op elkaar moeten afgestemd worden. Daarvoor werkt het beleid innovatieve oplossingen uit op vier vlakken:
- Begeleiding van werkzoekenden – Werkzoekenden mogen nooit aan hun lot worden overgelaten. We moeten instrumenten ontwikkelen die hen helpen om de kortst mogelijke weg te vinden naar passend werk. In het reguliere arbeidscircuit of in de sociale economie.
- Competenties versterken – We moeten de competenties van (potentiële) werknemers voortdurend versterken. We moeten opleidingen, stages, bijscholingen en/of herscholingen beter organiseren, efficiënter plannen en doelgerichter maken.
- Stimuleren van de vraag naar arbeid – We moeten alle actoren op de arbeidsmarkt effectief samenbrengen. We moeten de vraag naar flexibelere loopbanen verzoenen met de vraag naar flexibelere inzetbaarheid. Zo kunnen we zorgen dat een economische relance ook leidt tot meer werkgelegenheid.
- Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO) – MVO is het samengaan van economisch succes, sociale verrijking en ecologische winst. MVO moet tegen 2020 algemeen verspreid zijn, zowel in de publieke als de private sector. Om dat te bereiken worden ondernemingen gestimuleerd om innovatieve ondernemingsmodellen te ontwikkelen met aantoonbare maatschappelijke of sociale meerwaarde.
Lopende projecten
De projecten in het kader van Innovatief Aanbesteden illustreren deze doelstellingen:
